بیانیه مشترک انجمن های علمی در ارتباط با آلرژی غذایی شیرخواران

16 آذر 93 چاپ

بیانیه مشترک انجمن های علمی در ارتباط با آلرژی غذایی شیرخواران

بیانیه مشترک انجمن های علمی در ارتباط با آلرژی غذایی شیرخواران

بیانیه مشترک انجمن های علمی نوزادان، آسم و آلرژی ، گوارش و کبد کودکان ، ترویج تغذیه با شیرمادر و پزشکان کودکان ایران در ارتباط با آلرژی غذایی شیرخوارانی که با شیرمادر تغذیه می شوند

مقدمه :

امروزه آلرژی غذایی همانند سایر آلرژی ها به یک مشکل در حال رشد بهداشتی درمانی تبدیل شده است . آلرژی غذایی عبارت است از یک واکنش ناخواسته ایمونولوژیک و اختصاصی نسبت به ماده غذایی خاص که در تکرار استفاده از آن ماده تجدید می شود ،شیوع رو به افزایش و برخی تظاهرات آلرژی غذایی مانند مشاهده رگه های خون در مدفوع و تظاهرات پوستی شیرخوار و کودک سبب نگرانی پزشکان و خانواده ها و منجر  به افراط و تفریط در تشخیص ، آزمایش های درخواستی و اقدامات درمانی شده است . تجویز رژیم های غذایی محدود کننده و سخت برای کودکان و خانواده ها و نتیجتا" تحمیل هزینه های مادی ، روحی و روانی قابل توجه برایشان باعث بر هم خوردن آرامش و کیفیت زندگی ایشان و حتی بروز اختلالات رشد و نمو کودک می شود .

بیانیه زیر به منظور گامی در جهت روشنگری و کمک به مدیریت بهتر مشکل آلرژی غذایی در کودکان از جانب انجمن های علمی آسم و آلرژی ایران ، گوارش و کبد کودکان ، ترویج تغذیه با شیرمادر و پزشکان کودکان ایران ، تهیه و تنظیم شده است .

  1. 1)تشخیص درست آلرژی غذایی بسیار مهم است لذا هر ضایعه پوستی ، بی قراری یا استفراغ شیرخوار را نباید به حساب آلرژی غذایی گذاشت .
  2. 2)استفراغ و برگشت شیر در سنین زیر سه ماه بسیار شایع و غالبا" طبیعی است و اگر وزن گرفتن شیرخوار مناسب باشد نیازی به مداخلات تشخیصی  (سونوگرافی ) و درمانی ندارد ولی اگر استفراغ ها مکرر و موجب بی قراری ، علائم تنفسی و اختلال در وزن گیری شیرخوار شود ، پزشک فوق تخصص نوزادان یا گوارش کودکان در مورد بررسی و راهنمایی های لازم، تصمیمگیری خواهد نمود .
  3. 3)تشخیص پروکتوکولیت آلرژیک بر اساس شرح حال و یافته های بالینی است و نیازی به انجام تست های تشخیصی آزمایشگاهی مانند Rast test و تست های پوستی ندارد .
  4. 4)اگر خون در مدفوع شیرخوار ، اندک و حتی اگر مکرر هم باشد ولی سایر جنبه های شرح حال و بالینی نرمال است آن را نادیده بگیرید و صبر کنید .
  5. 5)در صورت افزایش رگه خون در مدفوع شیرخوار ، ابتدا فقط مصرف شیرگاو را حداقل به مدت دو هفته از رژیم غذایی مادر حذف کنید .
  • ·اگر پس از این مدت بهبودی حاصل نشد سایر فرآورده های شیرگاو را نیز حداقل به مدت دو هفته قطع کنید . مادر را به شیردادن تشویق و بر تامین نیازهای غذایی مادر اعم از انرژی ، کلسیوم و غیره که به دلیل قطع لبنیات گاوی از آن ها محروم می شود تاکید نمایید ولی توصیه کنید اگر به شیر شتر ، بز یا گوسفند دسترسی دارد از آن ها استفاده نماید .
  • اگر پس از چهار هفته فوق در وضع شیرخوار بهبودی حاصل شد ، رعایت رژیم غذایی مادر باید تا 9 ماهگی شیرخوار ادامه پیدا کند .
  • پس از 9 ماهگی شیرخوار ، اگر شیرخوار مشکلی نداشت مادر می تواند به تدریج ، اول از فرآورده های لبنی گاو مثلا" ماست حدود یک قاشق غذاخوری استفاده کند ، اگر نشانه ای در شیرخوار مشاهده نشد ، به تدریج مقدار آن را افزایش دهد تا پس از یک هفته به یک لیوان ماست برسد و سپس مصرف شیرگاو را از مقدار 15میلی لیتر شروع کند و ظرف یک هفته به یک لیوان برساند .

(بدیهی است که غذای کمکی شیرخوار از پایان شش ماهگی با رعایت حذف شیرگاو و فرآورده های آن شروع  خواهد شد ).

  • اگر پس از چهار هفته فوق در وضع شیرخوار بهبودی حاصل نشد به متخصصین مربوطه ( فوق تخصص های گوارشی کودکان یا آلرژی ایمونولوژیست ) ارجاع دهید .
  1. 6)در صورت بروز سایر علائم اتوپی ( کهیر یا اگزما یا خس خس سینه ) نیز محدودیت غذایی مادر ابتدا فقط حذف مصرف شیرگاو به مدت 7 روز است .
  • اگر بعد از 7 روز در وضع شیرخوار بهبودی حاصل شد برای اثبات تشخیص ، مجددا" مصرف شیر را برای مادر شروع کنید ، در صورت بروز علائم ، تشخیص آلرژی قطعی است و حذف لبنیات را حداقل به مدت شش ماه در رژیم غذایی مادر و شیرخوار توصیه نمائید .
  • اگر بعد از 7 روز ، در وضع شیرخوار بهبودی حاصل نشد سایر فرآورده های لبنی را نیز به مدت یک هفته از رژیم مادر حذف کنید .
  • اگر بعد از دو هفته فوق بهبودی در وضع شیرخوار حاصل نشد برای ارزیابی سایر علل آلرژی ، شیرخوار را به همکاران فوق تخصص آلرژی و ایمونولوژی بالینی ارجاع دهید .
  1. 7)بدیهی است در صورت سابقه آنافیلاکسی ، علائم پوستی همزمان با حداقل یک علامت سیستمیک دیگر مانند خس خس سینه ، سرفه ، آبریزش بینی ، استفراغ و.... شیرخوار باید فورا" به سطوح بالاتر ( فوق تخصص آلرژی و ایمونولوژی بالینی) ارجاع داده شود .

توجه :

یادآوری می شود که بهترین روش پیشگیری از بروز آلرژی در شیرخواران ، تغذیه انحصاری شیرخوار با شیرمادر است ولی در شیرخوارانی که از شیرمادر محروم و با فرمولا تغذیه  می شوند و سابقه اتوپی ثابت شده به شیرگاو در والدین یا یکی از والدین و یک فرزند دیگر وجود دارد برای پیشگیری از بروز آلرژی شیرهایPartially  Hydrolysed protein ( HA)     و برای درمان آلرژی ، شیرهای Extensively  Hydrolysed  Protein را توصیه نمائید . استفاده از شیرهای آمینو اسید محدود به موارد مقاوم به درمان های فوق و یا سوء تغذیه ناشی از آلرژی است .